![]() |
SilnikKonstrukcja jednostki napędowej stosowanej w M5 E34 była wynikiem wieloletnich doświadczeń w produkcji silników przeznaczonych do samochodów o ponadprzeciętnych osiągach. Jednym z jej protoplastów był silnik M88/1 stosowany w legendarnym modelu BMW M1. Na bazie tej jednostki powstały kolejno silnik M88/3, a dalej silniki z rodziny S38. Sześć cylindrów o łącznej pojemności skokowej 3453 cm3, technologia DOHC (dwa wałki rozrządu w głowicy), 4 zawory na cylinder i moc maksymalna 204 kW (BMW M1), to główne cechy konstrukcji M88/1. Z czasem silnik ten ewoluował do M88/3 o mocy 210 kW stosowanego w BMW M5 E28 oraz BMW 635CSi/M6 E24. Kolejne istotne zmiany tej jednostki przyczyniły się do powstania pierwszego w historii silnika z rodziny S38. Typ S38B35 (stosowany w amerykańskiej wersji M5 E28) powstał przez: zmieniony stopień sprężania z 10.1:1 (M88/3) na 9.8:1 (S38B35), zastosowanie dwurzędowego łańcucha rozrządu oraz żeliwnych kolektorów. Należy dodać, że poza tymi zmianami, B35 posiadał katalizator, który ograniczał jego moc z 210 kW do 191 kW, był tzw. "czystą wersją M88/3" stosowaną tylko i wyłącznie w amerykańskiej wersji M5 E28 (ze względu na panujące tam normy emisji spalin). Na początku drugiej połowy lat 80-tych, BMW Motorsport opracowało kolejną ewolucję silnika M88/3. Bardziej łagodne przepisy dotyczące emisji szkodliwych związków do atmosfery (R49) obowiązujące w tamtym czasie na terenie Europy dawały inżynierom z BMW M znacznie większe pole manewru w prowadzonych modyfikacjach.
Jednostka S38B36, przeznaczona do modelu M5 E34 miała być mocniejsza, co osiągnięto przez zwiększenie pojemności skokowej z 3453 do 3535 cm3 oraz zastosowanie układu sterowania Bosch Motronic 1.2. Dodatkowymi zmianami były: kolektor dolotowy o zmiennej geometrii (co znacznie polepszyło przebieg momentu obrotowego); elektroniczne sterowanie przepustnicy; ulepszone koło zamachowe; kolektor wydechowy o równej długości kanałów (ze stali nierdzewnej); kuty stalowy wał korbowy; zmodyfikowane wałki rozrządu oraz ceramiczny katalizator. Wszystkie te zabiegi pozwoliły na uzyskanie, potężnej jak na tamte czasy, mocy 232 kW przy 6900 rpm.
W 1992 roku w życie miałą wejść kolejna norma limitująca emisję szkodliwych związków do atmosfery, Euro1. Aby spełnić jej wymagania, inżynierowie BMW M jeszcze przed rokiem 1992 rozpoczęli prace mające na celu modernizację jednostki S38B36. Efektem końcowym tej operacji był sześciocylindrowy silnik S38B38 o największej pojemności skokowej w dziejach nowoczesnego BMW. Do głównych zmian konstrukcyjnych zastosowanych w nowej jednostce można zaliczyć: zwiększenie pojemności skokowej do 3795 cm3; zastosowanie większych zaworów (zawory wydechowe dodatkowo posiadały rdzeń, który lepiej odprowadzał ciepło); zastosowanie krótszych korbowodów; lżejszych tłoków oraz dwu-masowego koła zamachowego. Ponadto przeprojektowano oba kolektory (powiekszając średnicę kanałów dolotowych w przepustnicach z 46 mm do 50 mm), zastąpiono tradycyjny rozdzielacz osobnymi cewkami zapłonowymi na każdy cylinder, zastosowano układ sterowania Bosch Motronic 3.3 (sprzężony z czujnikiem położenia przepustnicy) oraz metalowy katalizator. Silnik ten generował moc 250 kW przy 6900 rpm i był montowany w M5 E34 od końca 1991 roku aż do zakończenia produkcji modelu.
Moc maksymalna silników podawana przez producenta różniła się nieco w poszczególnych krajach. Rozbieżności te wynikały z odrębnych obowiązujących norm emisji spalin oraz z odmiennych warunków, w jakich wyznaczano moce silników (wg DIN lub SAE). Warto również pamiętać o różnicach w jednostkach pomiędzy imperalnym koniem mechanicznym HP, a metrycznym PS. Pomijając ww. różnice poniżej przedstawiam szczegółowe dane techniczne obu silników:
S38B36: Moc maksymalna = 232 kW [310 HP (SAE), 315 PS (DIN)] przy 6900 rpm, Maksymalny moment obrotowy = 360 Nm przy 4750 rpm, Pojemność skokowa = 3535 cm3, Średnica cylindra = 93.5 mm, Skok tłoka = 86 mm, Długość korbowodu = 144 mm Stopień sprężania = 10.0:1, Średnica zaworów ssących = 37 mm, Średnica zaworów wydechowych = 32 mm, S38B38: Moc maksymalna = 250 kW [335 HP (SAE), 340 PS (DIN)] przy 6900 rpm, Maksymalny moment obrotowy = 400 Nm przy 4750 rpm, Pojemność skokowa = 3795 cm3, Średnica cylindra = 94.6 mm, Skok tłoka = 90 mm, Długość korbowodu = 142.5 mm Stopień sprężania = 10.5:1, Średnica zaworów ssących = 38.5 mm, Średnica zaworów wydechowych = 32.5 mm. Bardziej zainteresowanych czytelników odsyłam do działów Materiały oraz Linki, w których odnaleźć można szczegółowe informacje na temat specyfikacji obu jednostek napędowych. |